Dev Japon Firmalarından Çin’e ‘Müslüman Uygur’ Tepkisi

Aralarında Sony, Toshiba, Hitachi gibi büyük şirketlerin bulunduğu 12 Japon devi, Çin’de Müslüman Uygurlara zorla yapılan çalıştırma işkencesine tepki olarak anlaşmalı çalıştığı Çin şirketleriyle yapılan anlaşmalarının gözden geçirileceğini açıkladı.

Japonya’da 12 büyük şirket Sincan bölgesindeki Müslüman Uygur azınlığın zorla çalıştırılmasından yararlandığı tespit edilen Çinli şirketlerle iş anlaşmalarını gözden geçirme kararı aldıklarını duyurdu.

Aralarında Sony, Toshiba, Hitachi gibi devlerin bulunduğu şirketler, Çinli ortaklarıyla işlerini bırakacaklarını veya bırakmayı düşüneceklerini açıkladı. ABD ve İngiltere’nin pamuk ve Sincan bölgesinden gelen diğer ürünlere ithalat kısıtlamaları getirmesinin ardından, diğer ülkelerde de “insan hakları ihlallerine karşı harekete geçmeleri” için baskı artıyor.

Japantimes’ın paylaştığı habere göre, benzer yaptırımları yavaş uyguladığı için eleştirilen Japon hükümeti, “Çin’i kışkırtma korkusuyla bu konuyu ele alırken pasif kaldı.”

Büyük şirketlere ‘Uygur’ sorusu

Avustralya Stratejik Politika Enstitüsü, geçen yıl yayınladığı bir raporda, 80’den fazla küresel şirketi “Sincan dışındaki Uygur işçilerinin istismar edici iş gücü transferi programları aracılığıyla kullanımından doğrudan veya dolaylı olarak yararlandığını” tespit etti.

Japon haber ajansı Kyodo News, düşünce kuruluşunun bahsettiği 14 Japon şirketine bu rapora nasıl yanıt vermeyi planladıklarını sordu.

Yorum yapmayı reddeden Panasonic Corp. haricinde, tüm şirketler ya zorla çalıştırmadan faydalandığından şüphelenilen şirketlerle iş yapmayı doğrudan reddetti ya da tedarikçilerine karşı iddiaları doğrulayamayacaklarını söyledi.

Zorla işçi çalıştırdığından şüphelenilen bir firma ile lisans sözleşmesi bulunan Toshiba Corp., iddiaları teyit edemediğini ancak yıl sonuna kadar onlarla işini sonlandırma kararı aldığını söyledi.

12 şirket arasında Sony Corp, küresel çapta iş ağına sahip bir elektronik şirketi Hitachi Ltd., Uniqlo gündelik giyim markası Uniqlo’nun işletmecisi Fast Retailing Co da bulunuyor.

Habere göre, Muji markalı mağaza zinciri işletmecisi Ryohin Keikaku Co., ABD tarafından ambargolu olan Çinli firmalarla veya bu firmaların ana şirketleriyle anlaştığı tespit edilen üç Japon şirketinden biriydi.

Perakendeci, resmi web sitesinde ürün adının bir parçası olarak “Sincan pamuğu” ile çeşitli ürünler satıyordu, ancak Kyodo News soruşturmasının ardından bu yazı kaldırıldı.